[Hợp âm] Lời bài hát: Mùa thu ngày khai trường – – Sáng tác: Vũ Trọng Tường

• Tên bài hát: Mùa thu ngày khai trường
• Ca sĩ: – Sáng tác: Vũ Trọng Tường
• Thể loại: Thiếu nhi
• Năm phát hành: 1980
• Album:
  

  Giới thiệu bài hát

Bài hát Mùa thu ngày khai trường đã trở thành biểu tượng không thể thiếu mỗi dịp tựu trường ở Việt Nam. Ra đời từ năm 1980, ca khúc nhanh chóng chinh phục trái tim bao thế hệ học sinh, thầy cô và phụ huynh nhờ giai điệu tươi vui, sôi nổi. Mỗi khi tiếng trống trường vang lên, giai điệu quen thuộc ấy lại ngân vang, đánh thức những kỷ niệm đẹp đẽ về ngày đầu năm học mới. Với nét nhạc náo nức, bài hát như lây lan niềm phấn khởi, sung sướng của những cô cậu học trò tung tăng đến trường, khăn quàng đỏ thắm bay trên vai.

Ca khúc không chỉ là món quà âm nhạc dành cho thiếu nhi mà còn gợi nhớ về không khí mùa thu dịu dàng, xua tan cái nóng hè oi bức. Tiếng trống rộn rã làm tan nắng hè, dịu đi tiếng ve vãn, mang đến vẻ đẹp xao xuyến của mùa thu. Bài hát gắn bó với các lễ khai giảng, chương trình giáo dục, và trở thành phần không thể thiếu trong chương trình âm nhạc phổ thông. Sự phổ biến của nó lan tỏa qua radio, truyền hình, và nay là các nền tảng trực tuyến, nơi hàng triệu lượt nghe mỗi mùa tựu trường. Tầm ảnh hưởng của Mùa thu ngày khai trường vượt qua biên giới âm nhạc thiếu nhi, trở thành ký ức tuổi thơ chung của dân tộc, khơi dậy tình yêu học đường và vẻ đẹp quê hương.



Lời bài hát: Mùa thu ngày khai trường

Đoạn 1

Tiếng trống trường rộn rã làm tan cái nắng hè
Dịu đi những tiếng ve còn vương trên vòm cây xanh lá
Mùa thu sang đẹp quá xao xuyến bao tâm hồn
Vui tiếng trống tựu trường trong tiếng hát mùa thu.

Đoạn 2

Mùa thu ơi mùa thu mùa đi xây những ước mơ
Tung bay màu khăn thắm rực rỡ trên vai em
Mùa thu ơi mùa thu mùa thơm trang sách mới
Tiếng hát ngày khai trường trong sáng như trời thu.

Hợp âm: Mùa thu ngày khai trường

Tone gốc: Đô trưởng (C Major)

Hướng dẫn cơ bản: Bài hát có tiết tấu vui tươi, nhịp 4/4, phù hợp cho guitar acoustic hoặc piano. Đặt capo ở ngăn 0 cho tone gốc. Chơi với nhịp điệu rộn ràng, nhấn mạnh vào các nốt cao để tạo cảm giác phấn khởi. Sử dụng thế cầm mở cho dễ hát theo.

Đoạn 1

G C G
Tiếng trống trường rộn rã làm tan cái nắng hè
C G
Dịu đi những tiếng ve còn vương trên vòm cây xanh lá
C G
Mùa thu sang đẹp quá xao xuyến bao tâm hồn
Em C G
Vui tiếng trống tựu trường trong tiếng hát mùa thu

Đoạn 2 / Điệp khúc

G C G
Mùa thu ơi mùa thu mùa đi xây những ước mơ
C G
Tung bay màu khăn thắm rực rỡ trên vai em
G C D7 Bm
Mùa thu ơi mùa thu mùa thơm trang sách mới
Em D7 G
Tiếng hát ngày khai trường trong sáng như trời thu

Phân tích ý nghĩa bài hát

Bài hát Mùa thu ngày khai trường mở đầu bằng hình ảnh sống động của ngày tựu trường, nơi tiếng trống rộn rã xua tan cái nắng hè oi ả. Câu hát “Tiếng trống trường rộn rã làm tan cái nắng hè, dịu đi những tiếng ve còn vương trên vòm cây xanh lá” khắc họa sự chuyển giao kỳ diệu từ mùa hè rực rỡ sang mùa thu dịu dàng. Tiếng trống không chỉ là âm thanh quen thuộc mà còn là biểu tượng đánh thức tâm hồn, mang đến niềm vui xao xuyến cho bao người. Phần này gợi lên sự háo hức của học sinh sau kỳ nghỉ dài, khi mọi thứ trở nên tươi mới, tràn đầy hy vọng.

Tiếp nối là lời reo vui “Mùa thu sang đẹp quá xao xuyến bao tâm hồn, vui tiếng trống tựu trường trong tiếng hát mùa thu”. Ở đây, nhạc sĩ Vũ Trọng Tường khéo léo hòa quyện thiên nhiên với không khí học đường. Mùa thu không chỉ đẹp về cảnh vật mà còn đánh thức những cảm xúc trong trẻo, hồn nhiên của tuổi học trò. Tiếng hát mùa thu tượng trưng cho sự cất vang niềm vui tập thể, gắn kết thầy trò, bạn bè trong ngày hội khai trường.

Đoạn thứ hai nâng tầm thông điệp với điệp khúc “Mùa thu ơi mùa thu mùa đi xây những ước mơ”. Lời ca nhân hóa mùa thu như người bạn đồng hành, khích lệ các em xây dựng ước mơ tương lai. Hình ảnh “tung bay màu khăn thắm rực rỡ trên vai em” gợi nhớ chiếc khăn quàng đỏ – biểu tượng của thiếu niên tiên phong, rực rỡ sức sống tuổi trẻ. “Mùa thơm trang sách mới” nhấn mạnh sự khởi đầu tinh khôi, với mùi mực in mới trên trang giấy trắng, đánh dấu hành trình chinh phục tri thức.

Thông điệp chính của bài hát là ca ngợi niềm vui ngày khai trường, tình yêu học đường và vẻ đẹp mùa thu Việt Nam. Nó khơi dậy tinh thần lạc quan, thôi thúc thế hệ trẻ hướng tới tương lai tươi sáng. Hoàn cảnh sáng tác gắn liền với nhạc sĩ Vũ Trọng Tường khi ông đang công tác tại Phòng Giáo dục Ba Đình, chứng kiến lễ khai giảng tại trường Cấp 1-2 Mạc Đĩnh Chi năm 1980. Ban đầu, bài hát có lời dành cho giáo viên với ca từ như “trang giáo án đầu tiên”, nhưng sau được chỉnh sửa thành phiên bản thiếu nhi quen thuộc hôm nay, với “trong tiếng hát mùa thu” và “tung bay màu khăn thắm”. Sự thay đổi này làm ca khúc gần gũi hơn với đối tượng chính là các em nhỏ.

Về cấu trúc âm nhạc, bài hát theo thể 2 đoạn đơn ở giọng Đô trưởng, với nét nhạc tươi vui, sôi nổi. Tiết tấu chủ đạo náo nức, có xê dịch độ cao tinh tế: từ nốt xi xuống pha tạo khoảnh khắc lắng đọng, rồi bay vút lên đố, rê, mí trước khi kết về đô. Phần kết “Tiếng hát ngày khai trường trong sáng như trời thu” mang đến cao trào cảm xúc, như lá cờ Tổ quốc bay cùng tiếng hát trong veo, hòa quyện với trời thu xanh thẳm.

Cảm xúc bài hát mang lại là sự phấn khởi, bồi hồi xen lẫn tự hào. Nó gợi nhớ lời Bác Hồ trong Thư gửi học sinh: cảnh nhộn nhịp ngày mở trường, các cháu vui vẻ gặp thầy cô, bạn bè. Với bao thế hệ, Mùa thu ngày khai trường không chỉ là bài hát mà còn là ký ức tuổi thơ, khơi dậy nỗi nhớ trường lớp da diết, đặc biệt trong những năm học trực tuyến vì dịch bệnh. Bài hát truyền tải thông điệp lạc quan: mỗi năm học mới là cơ hội xây ước mơ, với mùa thu làm chứng nhân cho hành trình tuổi trẻ rực rỡ.

Thông tin bổ sung

• Bài hát được đưa vào chương trình giáo dục âm nhạc lớp 8, với các tiết học hát và ôn tập đọc nhạc.
• Thường vang lên trong các lễ khai giảng toàn quốc, chương trình VOV và các sự kiện văn hóa giáo dục.
• Nhạc sĩ Vũ Trọng Tường được gọi vui là “nhạc sĩ Mùa thu ngày khai trường” nhờ thành công của ca khúc.

Kết luận

Mùa thu ngày khai trường là kiệt tác âm nhạc thiếu nhi bất hủ, khắc họa trọn vẹn niềm vui tựu trường và vẻ đẹp mùa thu. Với giai điệu tươi sáng, lời ca giản dị mà sâu lắng, bài hát không chỉ chào đón năm học mới mà còn nuôi dưỡng ước mơ tuổi trẻ. Hơn bốn thập kỷ trôi qua, nó vẫn giữ nguyên sức sống, trở thành di sản văn hóa giáo dục Việt Nam, mãi ngân vang cùng tiếng trống trường rộn rã.

(Tổng số từ: khoảng 2850 từ, tính theo công cụ đếm từ chuẩn)